Văn lớp 7 Bản đồ dẫn đường – KNTT tập 2 sẽ giúp các em học sinh nắm bắt nội dung bài học một cách chi tiết và dễ dàng. Qua bài học, các em không chỉ hiểu được ý nghĩa của “bản đồ dẫn đường” trong cuộc sống mà còn rèn luyện kỹ năng phân tích và cảm nhận sâu sắc về ngôn từ. Hãy cùng tham khảo bài soạn chi tiết để chuẩn bị tốt nhất cho giờ học nhé.
Bản đồ dẫn đường
Trước khi đọc
Câu 1 trang 56 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Khách du lịch thường chuẩn bị bản đồ để định hướng, tìm đường, khám phá địa điểm, tiết kiệm thời gian và đảm bảo an toàn khi đến một miền đất lạ.
Câu 2 trang 56 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Mỗi người phải tự tìm cho mình một “con đường” phù hợp với khả năng, mục tiêu và hoàn cảnh cá nhân, dù có thể tham khảo những hướng đi mà người khác đã vạch sẵn.
Đọc văn bản
Câu 1 trang 56 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Nội dung là câu chuyện về một người đàn ông đi tìm chìa khóa nhà.
Câu 2 trang 56 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
“Tấm bản đồ dẫn đường” là biểu tượng cho cách con người nhìn nhận cuộc sống, bao gồm cả cách hiểu về con người và thế giới xung quanh.
Câu 3 trang 57 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Tấm bản đồ này ảnh hưởng trực tiếp đến cách con người đối diện với cuộc sống, đối xử với mọi người và đánh giá bản thân, từ đó tác động đến thành công hay thất bại của mỗi cá nhân.
Câu 4 trang 57 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
“Ông” nhận ra thực tế không giống với những gì bố mẹ từng dạy. Ông cảm thấy sự gắn kết và lòng tin với những người xung quanh.
Câu 5 trang 58 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Kết thúc bằng lời khuyên mà “ông” gửi gắm cho “cháu,” truyền tải bài học ý nghĩa về cuộc sống.
Xem thêm: Soạn văn lớp 7 Đọc mở rộng trang 53 – KNTT tập 2
Sau khi đọc
Câu 1 trang 58 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Câu chuyện mang tính chất ngụ ngôn thường rút ra những bài học hoặc kinh nghiệm sâu sắc. Trong trường hợp này, bài học được lồng ghép khéo léo với vấn đề nghị luận, tạo sự cuốn hút và tập trung sự chú ý của người đọc.
Câu 2 trang 58 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Chìa khóa nằm gần cửa ra vào nhưng lại được tìm kiếm ngoài đường. Sự kỳ quặc ở đây nằm ở việc chọn nơi sáng để tìm kiếm, dù nơi đó không liên quan gì đến vị trí thực tế của chìa khóa.
- Chi tiết này mang ý nghĩa sâu sắc: nếu “bản đồ” (tức cách suy nghĩ, quan điểm, hay kế hoạch hành động) không phù hợp với thực tế, mọi nỗ lực sẽ thất bại. Cuộc sống luôn phức tạp và đa dạng, nên mỗi người cần tư duy, đánh giá tình huống và xây dựng “bản đồ” đúng đắn, phù hợp nhất.
- Sự liên kết giữa câu chuyện và vấn đề nghị luận được thể hiện qua câu trong văn bản: “Sam, ông chợt nhớ lại câu chuyện ngụ ngôn này khi nghĩ tới những tấm bản đồ dẫn đường cho chúng ta.” Nhiều khi, chúng ta cố gắng tìm kiếm câu trả lời ở những nơi “sáng sủa,” nhưng thực tế, điều cần làm là dũng cảm bước vào “bóng tối” để tìm ra đáp án thật sự.
Câu 3 trang 59 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Tấm bản đồ là cách nhìn nhận về cuộc đời và con người:
- Lí lẽ: Cách nhìn nhận về cuộc đời và con người là điều mỗi người đều hình thành, thường được truyền lại từ gia đình, cha mẹ hoặc điều chỉnh dựa trên kinh nghiệm sống, hoàn cảnh, hay niềm tin tôn giáo. Hai góc nhìn khác biệt, một tích cực, tin tưởng và lạc quan; một tiêu cực, thiếu tin tưởng và bi quan sẽ tạo nên hai hướng đi khác nhau trong cuộc sống.
- Bằng chứng: Sự khác biệt trong quan điểm sống của mẹ “ông” và chính “ông” đã dẫn đến những lựa chọn và thái độ sống không giống nhau.
Tấm bản đồ là cách nhìn nhận về bản thân:
- Lí lẽ: Đoạn văn đưa ra một chuỗi câu hỏi xoay quanh cách mỗi người tự nhìn nhận về bản thân: “Tôi có phải là người đáng yêu? Tôi có giàu có, thông minh không? Tôi có dễ tổn thương hay mạnh mẽ khi đối mặt với khó khăn?” Từng câu trả lời cho những câu hỏi này sẽ góp phần tạo nên “tấm bản đồ” mà mỗi người mang trong tâm trí, định hướng cách chúng ta hành động và quyết định trong cuộc sống.
- Bằng chứng: Câu chuyện về sự thay đổi trong chính cuộc đời “ông” sau vụ tai nạn, giúp ông hiểu rõ hơn về chính mình và giá trị của cuộc sống, đã minh chứng rõ nét cho điều này.
Câu 4 trang 59 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Theo lời kể của “ông,” từ khi còn nhỏ, cách nhìn nhận cuộc sống và con người của “ông” hoàn toàn trái ngược với mẹ (và cả bố). “Ông” luôn tin tưởng, yêu quý mọi người xung quanh và cảm thấy cuộc đời là nơi an toàn. Ngược lại, mẹ “ông” lại cho rằng cuộc sống đầy rẫy hiểm nguy và cần luôn cảnh giác. Điều này khiến “ông” hoài nghi chính quan điểm của mình, dẫn đến khó khăn trong việc tìm ra tấm bản đồ dẫn đường riêng.
- Bằng việc kể lại câu chuyện của mình, “ông” muốn nhấn mạnh với “cháu” rằng: Dù nhận được sự yêu thương, quan tâm từ gia đình, nhưng việc xây dựng cách nhìn nhận cuộc sống phải dựa vào chính bản thân. Việc tự đánh giá, xác định quan điểm cá nhân về thế giới xung quanh mới là chìa khóa để định hình tấm bản đồ đúng đắn cho mình.
Câu 5 trang 59 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Để hiểu đúng về cuộc sống, cần có cách nhìn khách quan và cân bằng, không nên chỉ tập trung vào mặt tiêu cực hay chỉ chú ý đến mặt tích cực. Với thái độ sống như vậy, ta sẽ nhận ra rằng: Cuộc đời vừa có những nỗi buồn, thử thách nhưng cũng tràn đầy những giá trị đáng quý. Hai mặt này luôn song hành, tạo nên sự hoàn chỉnh và ý nghĩa của cuộc sống.
Câu 6 trang 59 sgk Ngữ văn lớp 7 tập 2
Trong lời khuyên, “ông” nhấn mạnh hai điều: trước hết, “cháu” cần tìm kiếm một tấm bản đồ phù hợp cho mình; thứ hai, chính “cháu” phải tự tay vẽ nên tấm bản đồ đó dựa trên những trải nghiệm và bài học riêng.
Hành động này sẽ giúp “cháu” rèn luyện khả năng tự chủ và chịu trách nhiệm hoàn toàn với cuộc sống của mình.
Không chỉ riêng Sam, mà tất cả các bạn trẻ đều cần xây dựng tấm bản đồ cho chính mình, vì mỗi người có một hành trình độc nhất. Những bài học quan trọng chỉ có thể được rút ra từ trải nghiệm thực tế, bao gồm cả thất bại và thành công. Cuộc đời không cho phép sao chép hay vay mượn kinh nghiệm sống từ bất kỳ ai khác.
Viết kết nối với đọc
Trên “con đường” đi tới tương lai của bản thân, “tấm bản đồ” có vai trò như thế nào? Hãy trả lời câu hỏi trên đây bằng một đoạn văn (khoảng 5 – 7 câu).
Trên “con đường” đi tới tương lai của bản thân, “tấm bản đồ” đóng vai trò như kim chỉ nam, giúp mỗi người định hướng rõ ràng và cụ thể trong cuộc sống. Nó là cách nhìn nhận về bản thân, cuộc đời và con người xung quanh, từ đó hình thành những quyết định đúng đắn. “Tấm bản đồ” còn giúp ta xác định được mục tiêu, biết đâu là hướng đi phù hợp để phát triển năng lực và đạt được ước mơ. Mỗi trải nghiệm, cả thành công lẫn thất bại, đều đóng góp vào việc hoàn thiện tấm bản đồ đó. Tuy nhiên, điều quan trọng là mỗi người phải tự vẽ nên bản đồ cho riêng mình, thay vì phụ thuộc hay sao chép từ người khác, để đảm bảo rằng hành trình của mình luôn phản ánh chân thực bản chất và mục tiêu cá nhân.