Miền châu thổ sông Cửu Long không chỉ là bài học văn học, mà còn là một hành trình khám phá thiên nhiên kỳ diệu của vùng đất trù phú này. Từ những trận lũ mang lại phù sa đến những câu chuyện kiến tạo địa lý, bài học giúp chúng ta hiểu sâu hơn về những giá trị mà thiên nhiên ban tặng. Hãy cùng soạn bài chi tiết để làm sáng tỏ những nét đặc sắc nhất của văn bản này!
Miền châu thổ sông Cửu Long trang 89 tập 2 kết nối tri thức
Câu 1 trang 89 ngữ văn 8 tập 2
Hãy nêu tên một sáng tác dân gian có nói đến hiện tượng lũ lụt. Theo em, trong sáng tác đó, lũ lụt đã để lại ấn tượng nổi bật gì?
Hướng dẫn trả lời:
Một sáng tác dân gian có nói đến hiện tượng lũ lụt: Sơn Tinh, Thủy Tinh
=> Trong sáng tác đó, lũ lụt để lại ấn tượng về sức tàn phá khủng khiếp đối với làng mạc, con người, làm hao hụt cả sức người và sức của.
Câu 2 trang 89 ngữ văn 8 tập 2
Em hiểu thế nào về nội dung của thành ngữ sống chung với lũ? Thử suy đoán về nguồn gốc của thành ngữ này.
Hướng dẫn trả lời:
Sống chung với lũ là việc áp dụng các biện pháp nhằm thích nghi với điều kiện thời tiết khắc nghiệt như mưa gió, bão lụt. Điều này bao gồm việc chấp nhận những bất lợi, chuẩn bị sẵn sàng đối phó khi lũ về, và tận dụng những lợi ích mà lũ có thể mang lại.
Thành ngữ này bắt nguồn từ thực tế khi người dân phải đối mặt với lũ lụt và bão kéo dài nhiều năm, gây thiệt hại nặng nề về tài sản, của cải và cả tính mạng. Trải qua quá trình khắc phục khó khăn, nhận ra rằng không thể loại bỏ hoàn toàn hiện tượng này, con người đã sáng tạo ra nhiều cách thức để thích nghi và “sống chung với lũ.”
Gợi ý trả lời câu hỏi sau khi đọc
Câu 1 trang 92 ngữ văn 8 tập 2
Thông tin chính mà tác giả muốn chuyển tải qua văn bản này là gì?
Hướng dẫn trả lời:
Thông tin tác giả chính mà tác giả muốn truyền tải qua văn bản này là nói về ưu điểm và nhược điểm của lũ khi tới đồng bằng sông Cửu Long.
Câu 2 trang 92 ngữ văn 8 tập 2
Có thể xếp Miền châu thổ sông Cửu Long cần chuyển đổi từ sống chung sang chào đón lũ vào kiểu văn bản giải thích một hiện tượng tự nhiên được không? Vì sao?
Hướng dẫn trả lời:
Miền châu thổ Cửu Long có thể được coi là ví dụ điển hình cho việc cần chuyển từ “sống chung” sang “chào đón” lũ trong kiểu văn bản giải thích hiện tượng tự nhiên. Văn bản này nêu bật cả ưu và nhược điểm mà lũ mang lại cho khu vực. Tuy nhiên, lợi ích mà lũ đem đến, đặc biệt là nguồn tài nguyên dồi dào, vẫn vượt trội hơn những khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi cho cuộc sống và sinh kế của người dân nơi đây.
Câu 3 trang 92 ngữ văn 8 tập 2
Thông tin trong văn bản được trình bày theo trật tự hay quan hệ nào? Nêu nhận xét về hiệu quả của cách trình bày đó.
Hướng dẫn trả lời:
Các thông tin trong văn bản có quan hệ chặt chẽ với nhau để nêu lên những ưu điểm và quá trình phát triển của của vùng châu thổ Cửu Long.
Câu 4 trang 92 ngữ văn 8 tập 2
Trong văn bản, hiện tượng lũ ở miền châu thổ sông Cửu Long đã được soi chiếu từ những góc nhìn nào? Sự phối hợp các góc nhìn như vậy có ý nghĩa gì?
Hướng dẫn trả lời:
- Trong văn bản, hiện tượng lũ ở vùng châu thổ sông Cửu Long được nhìn nhận từ nhiều khía cạnh khác nhau như đất đai, nguồn phù sa màu mỡ, tài nguyên, và nguồn thức ăn dồi dào.
- Sự kết hợp đa dạng các góc nhìn này cho thấy tầm quan trọng của việc khai thác lợi ích mà lũ mang lại. Không chỉ giúp người dân tận hưởng nguồn tài nguyên mới, lũ còn đóng vai trò quan trọng trong việc tái tạo đất đai và cung cấp nhiều lợi ích vượt trội so với những khó khăn mà nó gây ra.
Câu 5 trang 92 ngữ văn 8 tập 2
Vì sao trong văn bản, tác giả hầu như không nói đến tác hại của lũ, dù không quên nhắc đến một số “trận lũ lớn lịch sử”?
Hướng dẫn trả lời:
Bởi vì văn bản này đang tập trung nói về những ưu điểm, nhược điểm của lũ và dẫn đến chuyển đổi từ sống chung sang chào đón lũ.
Câu 6 trang 92 ngữ văn 8 tập 2
Những thông tin được đưa đến trong văn bản có điểm gì mới so với điều em đã biết?
Hướng dẫn trả lời:
Những thông tin được đưa đến trong văn bản có điểm mới so với điều em biết như lũ mang tới nhiều lợi ích và đặc biệt là cải thiện được đời sống người dân.
Câu 7 trang 92 ngữ văn 8 tập 2
Theo em, những nhận định của tác giả về lũ ở miền châu thổ sông Cửu Long có thể được áp dụng để nói về lũ ở mọi lưu vực sông khác hay không? Vì sao?
Hướng dẫn trả lời:
Theo em, nhận định của tác giả về lũ ở miền châu thổ sông Cửu Long không thể áp dụng cho tất cả các lưu vực sông khác, bởi mỗi khu vực có đặc điểm địa hình, môi trường sống của hệ sinh vật, điều kiện thời tiết, và cách sinh hoạt của người dân khác nhau. Những yếu tố này tạo ra sự khác biệt lớn về ưu điểm và nhược điểm khi đối mặt với lũ, do đó không thể sử dụng cùng một quan điểm để đánh giá chung cho mọi nơi.
Viết kết nối với đọc
Viết đoạn văn (khoảng 7 – 9 câu) nêu những thu nhận bổ ích của em qua đọc văn bản Miền châu thổ sông Cửu Long cần chuyển đổi từ sống chung sang chào đón lũ
Hướng dẫn trả lời:
Văn bản Miền châu thổ sông Cửu Long cần chuyển đổi từ sống chung sang chào đón lũ đã cung cấp cho em nhiều kiến thức hữu ích về hiện tượng lũ lụt và vai trò quan trọng của lũ trong quá trình hình thành đồng bằng. Các đồng bằng hạ lưu sông, bao gồm cả châu thổ Cửu Long, đều được kiến tạo và bồi đắp qua các trận lũ hàng năm. Những đợt trầm tích bùn cát từ lũ đã góp phần bồi đắp đất đai, nhưng quá trình này diễn ra không hề dễ dàng. Ví dụ, vùng châu thổ Cửu Long mà chúng ta thấy ngày nay phải mất từ 5000 – 7000 năm hình thành liên tục qua nhiều trận lũ. Dù khu vực này nghèo khoáng sản kim loại và vật liệu xây dựng, thổ nhưỡng và hệ sinh thái lại vô cùng phong phú, giúp nông nghiệp phát triển mạnh mẽ, năng suất sinh học cao, mang lại nguồn nông sản dồi dào, cải thiện chất lượng sống cho người dân. Nếu chỉ nhìn nhận lũ lụt ở khía cạnh tiêu cực, chúng ta sẽ thấy lũ chỉ đem lại hiểm họa. Vì thế, cần một góc nhìn toàn diện hơn để đánh giá đúng tiềm năng và tác động của lũ, từ đó đề ra các biện pháp “chào đón” lũ phù hợp, tận dụng tối đa lợi ích mà thiên nhiên ban tặng.
Xem thêm>>> Soạn văn 8: Thực hành đọc Nắng mới trang 83 tập 2 – KNTT